YKS tercih stratejisi: sıralamalar yıldan yıla ne kadar oynuyor?

Tercih listesi hazırlarken en sık yapılan hata, geçen yılın taban sırasını kesin bir sınır gibi okumaktır. Oysa aynı programın taban sırası bir yıldan diğerine belirgin biçimde oynar. Aşağıdaki tablo, YÖK Atlas'ın resmî verisine göre her iki yılda da taban sırası oluşan programlarda 2025'ten 2026'ya değişimi gösteriyor.

2025 → 2026 taban sırası değişimi

Puan türü	Program	Ortanca değişim	%20'den fazla kötüleşen	%20'den fazla iyileşen
Sayısal (SAY)	4.115	%12,4	%9,2	%7,6
Eşit Ağırlık (EA)	2.835	%16,7	%5,8	%30
Sözel (SÖZ)	1.438	%24,6	%3,8	%62,1
Yabancı Dil (DİL)	517	%12,3	%8,3	%13,2
Ön lisans (TYT)	6.503	%12,1	%1,6	%10,6

"Ortanca değişim", programların yarısının bundan az, yarısının bundan çok oynadığı değerdir. Örneğin sayısalda ortanca değişim %12,4; yani 50.000. sıradaki bir programın bir sonraki yıl yaklaşık 6.193 sıra yukarı ya da aşağı kayması olağan.

24 tercihi üç banda bölmek

1. Hedef (6–8 tercih): son yıl taban sırası sizin sıranızdan %10–25 daha iyi olan programlar. Tablodaki oynaklık bu programların bir kısmının sizin sıranıza kadar inebileceğini gösteriyor.
2. Gerçekçi (8–10 tercih): taban sırası sıranıza ±%10 yakın programlar. Listenin omurgası bunlardır.
3. Güvenli (6–8 tercih): taban sırası sizden en az %25–40 daha geride olan, gerçekten okumak istediğiniz programlar. Listenin en altına mutlaka birkaç tane yazın; boş kalmak ek tercihe kalmak demektir.

Bantları kendi sıranızla otomatik oluşturmak için tercih robotunu kullanabilirsiniz; tek bir programın son dört yıldaki seyrine program sayfasından bakın.

Sıralamaya bakın, puana değil

Taban puanlar sınavın zorluğuna göre her yıl topluca kayar; başarı sırası ise aday sayısından ve tercih eğilimlerinden etkilenir ama puan kadar savrulmaz. Karşılaştırma yaparken en az üç yılın sıralamasına bakın ve kontenjan değişimini not edin: kontenjanı artan programda taban sırası genellikle geriler (kolaylaşır), azalan programda yükselir.